7 november 2008
Aan de tuit van de gietpotten bij gieterij Proferro in Ieper (B), die tot 32 keer per dag worden gevuld met zowat 800 kilo vloeibaar gietijzer, stapelt zich een kleverige kraag op van slakken en gesmolten silicium. Deze kraag moet meermaals per werkshift van de kroezen worden verwijderd, omdat anders de tuit heel snel dichtslibt. Bij deze klus wordt nu een trillingsgedempte RRD-hakhamer van Atlas Copco ingezet.

Een verminderde tuitdoorlaat laat niet alleen minder gietijzer door, waardoor het gietproces vertraagt, maar vormt ook een veiligheidsrisico. Als de tuit dichtslibt, kan het vloeibare gietijzer ongecontroleerd over de rand van de kroes vloeien en medewerkers ernstig verwonden. Daarom ontfermt een medewerker zich na elke vijf gietcycli over het verwijderen van de aangekoekte slakkenmassa aan de zeven kroezen. "Geen gemakkelijk werkje", zo vertelt een operator, die alleen al door de gloeiend hete temperaturen nabij de kroezen, zo kort mogelijke reinigingstijden nastreeft.
Met een eenvoudige krabber duurde het werk te lang, maar ook de daarna gebruikte zware hakhamer bracht geen bevredigende oplossing, door het hoge gewicht en sterke terugslag van het gereedschap. Bewust van de nieuwe EU-richtlijnen omtrent trillingen ging Proferro op zoek naar een betere oplossing en vond de trillingsgedempte RRD-hakhamer van Atlas Copco. De operators dachten eerst dat deze hamer veel te licht was voor de toepassing. De RRD 57 (3,4 kilo) weegt namelijk maar zo goed als de helft van de eerst ingezette hamer. Niettegenstaande dit lage gewicht haalt de hakhamer 31 slagen per seconde en geeft hij per slag een energie af van 9,3 Joule. Bovendien kan de operator dankzij de verlengde beitel, met een lengte van ongeveer 1 meter, verder van de tuit te staan tijdens het reinigen. Deze beperkte toename in afstand tot de tuit zorgt reeds voor lagere temperaturen. Hierdoor wordt het werk draaglijker voor de operator.
De grootste verbetering komt evenwel voort uit het bijzondere binnenwerk van de RRD 57. Het omvangrijke handvat van de hakhamer is voorzien van een extra grote greep, waardoor men ook met dikke werkhandschoenen aan, het gereedschap kan bedienen en controleren. In dit handvat ontstaat een dempend kussen dat gevormd wordt door perslucht. De hakhamer wordt aangedreven door perslucht, bij een werkdruk van 6 bar: door de expansie van de perslucht wordt het aandrijfmechanisme van de hakhamer tegen de beitel gelanceerd. Na deze expansie wordt de perslucht echter nog niet afgevoerd uit het gereedschap. Eerst wordt de resterende energie van de reeds gebruikte perslucht gerecycleerd om te fungeren als demper voor reactiekrachten (die ontstaan wanneer de beitel tegen de slakken botst). Het geheim zit in de samenstelling van het binnenwerk van de hakhamer, dat tegelijk eenvoudig en wrijvingsloos is: het slagmechanisme en het handvat van de hakhamer zijn losgekoppeld van elkaar. Hierdoor heeft de operator nog nauwelijks last van trillingen en zijn vibratiewaarden van minder dan 2,5 m/s2 een haalbare kaart. "Een droom van een vibratiewaarde voor een hakhamer met een dergelijk vermogen", concludeert de operator.
Ontvang van MetaalNieuws wekelijks nieuws, tips, artikelen en natuurlijk de beste columns uit de metaalindustrie.