Staalhandel wordt productiebedrijf

2 oktober 2012

Het Duitse bedrijf Elsinghorst is van oudsher een staalhandel. Maar de nieuwe locatie die Elsinghorst onlangs in gebruik heeft genomen in Voerde, heeft meer weg van een productiebedrijf dan van een handelsbedrijf. De kern van dit nieuwe staal-logistiek-center is een volledig geautomatiseerde productielijn voor het verwerken van lang materiaal in profielvorm. Deze lijn is ontworpen en gerealiseerd door P4S (Partners for Steel), een samenwerkingsverband van Behringer, Rösler en Vernet-Behringer, dat in Nederland wordt vertegenwoordigd door Promatt in Haaksbergen. "In Nederland gaan we deze ontwikkeling ook krijgen", is de overtuiging van Promatt-directeur Wil Toebes.

Op de voorgrond de zaagmachine van Behringer,.

Promatt-directeur Wil Toebes.

• 
• 

De installatie in Voerde is nu al indrukwekkend, hoewel het nog maar de eerste fase is van de productielijn die de Elsinghorst-directie hier gaat realiseren. Het staal wordt aangevoerd per treinwagon. De kraanbediener die het materiaal uitlaadt, noteert de code die op elk profiel staat - en daarmee alle kenmerken zoals afmetingen, lengte en gewicht - in het productiesysteem. Nu doet hij dat nog handmatig, maar weldra zal dat met een handscanner gebeuren. Vervolgens wordt het materiaal opgeslagen in afwachting van verdere verwerking. Zodra een profiel nodig is voor de verwerking van een order, wordt het door een kraaninstallatie met magneten op de aanvoerbaan voor de zaagmachine gelegd. Op deze baan is ruimte voor meerdere profielen naast elkaar. Vervolgens is er sprake van een volautomatisch proces, waar geen mensenhand meer aan te pas komt. Eén voor één worden de profielen nauwkeurig en in de juiste volgorde richting zaagmachine geduwd. Deze zaagt het materiaal op de juiste lengte, waarna het verder wordt getransporteerd naar de straalcabine. Na het stralen is het klaar voor transport naar de klant. Restmateriaal langer dan 1.60 meter blijft in het proces en wordt tijdelijk weer opgeslagen voor een volgende order. Restmateriaal korter dan 1,60 m wordt direct na het zagen automatisch uit het proces verwijderd.
Zoals gezegd is dit nog maar de eerste fase van de productielijn. In de volgende fase, waarvan de uitvoering binnenkort al van start gaat, wordt de lijn uitgebreid met nog eens twee zaagmachines, een boorinstallatie en een conserveringsinstallatie.

Minder vaklieden
Elsinghorst is overgegaan tot deze productie-automatisering omdat men in Duitsland met dezelfde demografische ontwikkelingen te maken heeft als in Nederland, maar dan op een veel grotere schaal. Door ontgroening en vergrijzing van de bevolking zal de Duitse arbeidsmarkt in 2025 maar liefst 6,5 miljoen mensen minder tellen dan in 2010. Het aanbod van vaklieden zal dus ook afnemen en daarmee wordt automatisering voor een staalhandel een must. Elsinghorst focust daarbij op zijn kernactiviteit: het leveren van staal aan klanten op de lokale en regionale markt. Hiervoor wordt het bedrijf optimaal ingericht door een combinatie van opslag en geautomatiseerd bewerken. Zo worden fouten vermeden, gaan de kosten omlaag en krijgen klanten het juiste materiaal snel en precies op tijd (just in time) geleverd.

Uitgekiende software
De productielijn in Voerde is door Elsinghorst opgezet in nauwe samenspraak met zijn leveranciers. Een belangrijke partner hierin is P4S, een samenwerkingsverband tussen Behringer, producent van zaagmachines, Rösler, producent van straalinstallaties, en Vernet-Behringer, producent van boor-, knip- en ponsinstallaties. Samen bouwen de drie Partners fors Steel complete installaties voor de staalhandel.
De aanvankelijke vraagstelling van Elsinghorst aan P4S was: lever een geautomatiseerde productielijn met een productiecapaciteit van 10.000 ton staal per jaar bij een twee-ploegendienst. Met die opdracht is P4S aan de slag gegaan, onder supervisie van de software-ontwikkelaars van Behringer. "De kracht van deze hele lijn zit voor een groot deel in uitgekiende software", zegt Wil Toebes van Promatt, dat P4S en Behringer in de Benelux vertegenwoordigt. "Een jaar lang hebben ze met een groot team gewerkt aan het aan elkaar koppelen van alle bewerkingen in een volledig onbemand proces. Dat is echt heel bijzonder in deze branche. Ze hebben dat niet alleen door de software voor elkaar gekregen. Er zijn bijvoorbeeld ook nieuwe besturingssystemen voor de machines ontwikkeld, die precies aansluiten bij de automatisering."

Hogere inschakelduur
Het resultaat is een universeel inzetbaar systeem met een grote productiecapaciteit. Toebes: "Deze eerste fase zit al op 8000 ton per jaar in een tweeploegendienst", zegt Toebes. "Dankzij de automatisering gaat de inschakelduur van de machines fors omhoog. We hebben in Nederland de inschakelduur van onze machines bij een manueel proces wel eens gemeten. Je komt dan op hooguit 20 à 25 procent. De rest van de tijd staan de machines stil omdat er gewacht moet worden, om wat voor reden dan ook. Vaak door fouten. Omdat de automatisering de inschakelduur opvoert, wordt er veel meer omzet per vierkante meter gerealiseerd. Daarmee creëer je ruimte op andere terreinen. En daar maakt Elsinghorst gebruik van. Hier in Voerde heeft men weinig mensen nodig, waardoor er op de hoofdvestiging in Bocholt capaciteit vrijkomt voor extra activiteiten. Elsinghorst wendt die ruimte aan voor de handel in technische producten als gereedschappen, lasapparatuur, bevestigingsmiddelen, aandrijftechniek en persoonlijke beschermingsmiddelen."

Flexibiliteit
Kenmerkend voor de nieuwe productielijn is een grote flexibiliteit. Dat is zeker voor een staalhandel van groot belang. Die heeft immers te maken met veel verschillende orders en vaak spoedorders. De geautomatiseerde lijn werkt in secties van vier uur. In die tijdspanne kan een volledige order worden gerealiseerd. Elke nieuwe order kan in principe direct na zo'n sectie worden ingepland, wat Elsinghorst enorm flexibel maakt.

'We gaan in Nederland ook deze kant op'
De productielijn van Elsinghorst is vooralsnog uniek in Europa, maar zal uiteraard door P4S verder worden uitgerold. "Alle ervaringen die met deze pilot zijn opgedaan nemen we mee in een volgend project", aldus Toebes. "En natuurlijk is het ook een prachtig referentieproject."

Toebes denkt dat er ook in Nederland een markt is voor deze geautomatiseerde lijnen. Afgelopen voorjaar introduceerde Promatt de mogelijkheden van P4S dan ook reeds op de Techni-Show. "De staalhandel van Elsinghorst heeft een omvang die we in Nederland ook wel gewend zijn. Ook in ons land kennen we servicecenters die lokaal/regionaal opereren en sterk wisselende opdrachten hebben. Automatisering als deze is de enige manier om in de toekomst de vraag van klanten naar staal op de juiste manier te beantwoorden."
Toebes rekent erop dat binnen twee jaar in de Benelux geïnvesteerd zal worden in een lijn zoals die bij Elsinghorst. Promatt is hierover in gesprek met twee partijen: één in de eindverbruikershoek in Nederland en één die in de Belgische staalhandel actief is. "Dat zijn serieuze gesprekken met partijen die goed nadenken over de vraag hoe ze over tien jaar zullen functioneren. Ik ben er van overtuigd dat we ook in Nederland deze kant opgaan."