Nationale Staalbank voor donorstaal
Recent is de Nationale Staalbank opgericht. Dit digitale platform brengt vraag en aanbod van donorstaal bij elkaar, zodat bestaande stalen constructiedelen rechtstreeks kunnen worden hergebruikt in nieuwe bouwprojecten. Daarmee moet een belangrijke barrière voor circulair staal worden weggenomen: bedrijven die staal beschikbaar hebben en partijen die het nodig hebben, weten elkaar nu nog onvoldoende te vinden.
De Nationale Staalbank maakt het mogelijk om vraag en aanbod via een matchingtool aan elkaar te koppelen.
De Nationale Staalbank is een initiatief van de community Circulaire Staalketen, die binnen het programma BOOST Circulair bedrijven uit de hele staalketen samenbracht. Met als doel meer staal opnieuw te gebruiken en daarmee het omsmelten van bruikbaar constructiestaal voorkomen.
Tweede leven constructiedelen
Staal is goed recyclebaar, maar recycling kost veel energie. Bestaande constructiedelen worden doorgaans gesloopt, versnipperd en vervolgens omgesmolten tot nieuw staal. Bij donorstaal kan die energie-intensieve stap worden overgeslagen. Constructiedelen worden gecontroleerd en krijgen direct een tweede leven. Toch wordt donorstaal nog maar beperkt toegepast. De markt zit vast in een kip-of-eiprobleem. Aanbieders denken dat er weinig vraag is, terwijl potentiële afnemers ervan uitgaan dat er nauwelijks geschikt staal beschikbaar is. Daardoor verdwijnt materiaal dat nog prima bruikbaar is alsnog in de recyclingstroom.
Keten doorbreken
Mart Mensink, aanjager van circulariteit bij DuSpot en initiatiefnemer van de community Circulaire Staalketen, wilde die impasse doorbreken. “We wilden al langer een circulaire staalketen opzetten. Het programma BOOST Circulair gaf precies de impuls die nodig was om de keten een vliegende start te geven. Met dit project hebben we laten zien dat de toepassing van donorstaal wel kan, mits je het collectief organiseert.”
In de community zaten onder meer sloopbedrijven, aannemers, bouwbedrijven en staalconstructeurs aan tafel. Heijmans, Swanenberg IJzer Groep, Lagemaat, ADS Groep, BAM Advies & Engineering, J.P. van Eesteren (TBI), Van EE Staalspecialisten, Bouwen met Staal, IJzerleeuw en Dura Vermeer Infra namen deel. DuSpot trad op als community manager en RCT Gelderland begeleidde het traject.
De Nationale Staalbank maakt het mogelijk om vraag en aanbod via een matchingtool aan elkaar te koppelen. Hergebruik hoeft daardoor niet langer beperkt te blijven tot het eigen bedrijf, project of de directe omgeving. Geschikt donorstaal kan regionaal en uiteindelijk landelijk worden aangeboden. Mensink noemt de staalbank daarom ‘een Tinder voor de bouw’. Het hergebruik moet leiden tot minder CO2-uitstoot, een lager gebruik van primaire grondstoffen en mogelijk lagere materiaal- en projectkosten.
Dat dit in de praktijk werkt, blijkt onder meer uit De Nieuwe Post in Arnhem. Daar zijn bestaande stalen balken rechtstreeks opnieuw toegepast. De Nationale Staalbank moet deze aanpak nu opschalen. Volgens Overijssels gedeputeerde Erwin Hoogland ligt daar een belangrijke kans voor de maakindustrie. “Geen enkel bedrijf kan de circulaire transitie alleen realiseren. Blijf nieuwsgierig, zoek elkaar op en blijf experimenteren. Elke stap richting meer hergebruik maakt onze maakindustrie sterker en toekomstbestendiger.”
