Grootste groei orders ooit

De NEVI PMI van mei zette met 69.4 een nieuw record neer in de geschiedenis van het onderzoek. De toename van de productieomvang was de grootste ooit. Hetzelfde was het geval bij de stijging van het aantal ontvangen nieuwe orders. Ook het aantal ontvangen nieuwe exportorders steeg in de grootste mate sinds het begin van dit onderzoek.

De NEVI PMI van mei zette met 69.4 een nieuw record neer in de geschiedenis van het onderzoek.

Om tekorten en vertraagde leveringen voor te blijven, breidden de producenten hun inkoopactiviteiten in de grootste mate uit sinds het begin van het onderzoek. Dit leidde tot een navenante recordgroei van de materiaalvoorraad. De daling van de voorraad eindproducten was de grootste sinds november 2011. De levertijden namen toe in de grootste mate sinds het begin van dit onderzoek. Zowel de inkoopprijzen als de verkoopprijzen lieten de hoogste inflatie zien die ooit in het kader van de PMI is gemeten. De werkgelegenheid groeide voor de zevende maand op rij en deze maand in de sterkste mate in meer dan drie jaar. Het bedrijfsvertrouwen over de toekomstige productie was iets minder hoog dan in april, maar het optimisme bleef groot.

Tekorten aan materialen

Albert Jan Swart, Sectoreconoom Industrie bij ABN AMRO merkt op dat de index voor de derde maand op een rij een recordstand heeft bereikt. “Bijna alle onderliggende indicatoren wijzen op zeer snelle groei: nieuwe orders, productie, levertijden en voorraden van ingekochte materialen namen alle in recordtempo toe. De industriële productie blijft groeien, ondanks de historisch lange levertijden en tekorten aan uiteenlopende materialen. In het slechtste geval kunnen tekorten aan bepaalde onderdelen hele productieketens stil leggen. Zo leidt het tekort aan chips ertoe dat sommige autofabrieken tijdelijk de productie staken.

De productie van auto’s wordt daardoor al maandenlang geremd en dat raakt ook toeleveranciers aan de auto-industrie.”
De prijzen en kosten in de sector namen eveneens snel toe. Zowel de inkoop- als de afzetprijzen stegen in recordtempo. Grondstoffenprijzen, transporttarieven en kosten van halffabricaten gaan allemaal door het dak. “Om tegemoet te komen aan de vraag zijn sommige inkopers vermoedelijk bereid om de juiste materialen boven alles tijdig te ontvangen, ongeacht de kosten. Dit kan druk zetten op de operationele marges, vooral wanneer de capaciteit niet volledig wordt benut als gevolg van tekorten”, aldus Swart.

Zweepslag

De industrie wordt momenteel getroffen door een groot ‘bullwhip-‘ of ‘zweepslag-effect’, ook wel opslingereffect genoemd. Dit effect houdt in dat fluctuaties in de vraag naar goederen leiden tot steeds grotere schommelingen van productie en voorraden in de toeleveringsketen, zoals bij een zweep die plotseling met kracht omlaag wordt bewogen. Aan het begin van de coronacrisis nam de vraag naar industriële producten sterk af.

Veel industriële ondernemingen kochten veel minder onderdelen en materialen in om het werkkapitaal te beperken, ervan uitgaand dat de vraag lange tijd gering zou blijven. Doordat de industrie veel inkoopt bij andere industriële ondernemingen, versterkte dit de afname van de industriële productie. Zo bestelden veel autofabrikanten veel minder microchips en onderdelen van metaal, rubber en kunststof.

Schokgolf door de keten

Vanaf de zomer trokken productie en inkoop wat aan, maar de meeste industriële ondernemingen hielden toch de voorraden beperkt. Pas in november, na goed nieuws over zeer effectieve resultaten van grootschalige tests met vaccins, trok de vraag naar industriële producten duidelijk aan. Zo bestelden ondernemers in andere sectoren meer machines, vooruitlopend op het economisch herstel. Autoverkopen veerden vanaf eind 2020 eveneens sterk op. Op dat moment gaven ook inkopers weer gas. Het probleem is dat wereldwijd alle inkopers tegelijkertijd het gaspedaal diep indrukten, terwijl de meeste industriële ondernemingen de voorraden sinds corona juist hadden verkleind.

Zo bestelden veel autofabrikanten plotseling veel microchips en onderdelen van metaal, rubber en kunststof. De leveranciers van deze materialen moesten daardoor eveneens plotseling meer materialen inkopen. De hoeveelheden die inkopers bestelden waren des te groter omdat voorraden waren afgebouwd. Er kon dus beperkt uit de voorraad worden geleverd. Overal in de keten moest daardoor plotseling veel meer worden geproduceerd. Deze schokgolf door de keten veroorzaakte schaarste, langere levertijden en hogere kosten. De tijdelijk lagere vraag naar auto’s resulteerde dus in veel grotere fluctuaties in de productieketen, met als gevolg dat uiteindelijk de productie moeizaam kan worden opgeschaald en consumenten veel langer op een nieuwe auto moeten wachten.

Langste levertijden ooit

De levertijden zijn sinds november steeds verder opgelopen, resulterend in de langste levertijden ooit, een monsterlijke zweepslag dus. De auto-industrie ondervindt de hevigste problemen doordat deze branche altijd kleine voorraden aanhoudt. Daarnaast is het in de chipindustrie slechts in beperkte mate mogelijk de productie snel op te schalen en hebben bijvoorbeeld producenten van apparatuur voor datacenters en 5G in 2020 wel veel besteld, waardoor autofabrikanten achter in de rij moeten aansluiten.

Vermoedelijk plaatsen inkopers momenteel nog meer orders omdat het onzeker is of materialen überhaupt spoedig geleverd kunnen worden. Het risico is dat de zweep de andere kant op beweegt zodra de vraag afneemt. Er zijn dan (tijdelijk) minder materialen nodig om aan de vraag te voldoen, terwijl er wel veel materialen zijn ingekocht die pas later worden geleverd. Er ontstaan dan veel grotere voorraden, waardoor het werkkapitaal flink toeneemt. Om productie en voorraden meer te stroomlijnen is het nodig regelmatig te communiceren met afnemers en leveranciers over de verwachte productie.

Teken van vertrouwen

Swart: “Hoewel het tekort aan chips vermoedelijk na de zomer wat afneemt, verwacht ABN AMRO dat sommige ondernemingen tot het einde van het jaar last blijven houden van een gebrek aan chips, met name in de auto-industrie. Toch denken we dat de industrie al met al gestaag blijft groeien. Veel ondernemingen zijn extra personeel aan het aannemen, een duidelijk teken van vertrouwen in de langere termijn.”

Lees hier de pdf.

Bedrijvengids

Ook interessant voor jou

Bedrijf en Economie

Groei productiesector herstelt zich

02-05 De productie nam in grotere mate toe, maar dit bleef onder het gemiddelde van…

Bedrijf en Economie

Maakindustrie blijft optimistisch ondanks scherpe stijging inkoopprijzen

01-04 De stijging van de nieuwe orders viel terug naar het laagste niveau in zeventien…

Bedrijf en Economie

Hogere kosten voor snel groeiende industrie door Oekraïne-crisis

01-03 De productie nam iets minder toe dan in januari, maar de stijging was nog…

Bedrijf en Economie

Exportorders trekken aan

01-02 De voorraad gereed product bleef stabiel, na een reeks van dalingen sinds juli 2020.…

Bedrijf en Economie

Afvlakking groei zet door

03-01 De productie nam voor de 17e maand op rij toe, zij het deze maand…

Bedrijf en Economie

Verkoopprijzen stijgen in recordtempo

01-12 Ook de toename van de nieuwe orders, inclusief de exportorders, was de laagste van…

Bedrijf en Economie

Recordverhoging verkoopprijzen

01-11 De toename van de nieuwe orders uit binnen- en buitenland bleef fors, maar vlakte…

Bedrijf en Economie

Nog steeds grote groei, ook flinke daling

01-10 De indexen voor de productie, de nieuwe orders, de werkgelegenheid en de materiaalvoorraad bereikten…

Metaalnieuws inBeeld

20/04/2022

Komt u ook naar de MIX Noordoost 2022

09/05/2022

Morris Solutions, Retrofit beste optie voor kantbank WIFO Anema

19/02/2021

Voorbeschouwing Thema Plaatbewerking 23-02-2021

05/11/2020

Vakopleiding Techniek kweekt enthousiasme voor modern CNC verspanen

X